فرقون

Where do you think you’re going / Don’t you know it’s dark outside
Where do you think you’re going / Don’t you care about my pride
Where do you think you’re going / I think you don’t know
You got no way of knowing / You got no place to go
I understand your changes / How long before you reach the door
I know where you think you’re going / I know what you came here for
And now I’m sick of joking / You know I like you to be free
Where do you think you’re going / I think you’d better go with me, girl
You say there is no reason / But you still find cause to doubt me
When you ain’t with me girl / You’re gonna be without me
Where do you think you’re going / Don’t you know it’s dark outside

* Where do you think you’re going by Dire Straits *

فرق چیزهایی که بهشون میگن کالای مصرفی و کالاهایی که مصرفی تلقی نمیشن رو دقیقاَ نمی‏دونم. اما همین قدر مطمئنم که وسایلی مثل گوشی موبایل، لپ‏تاپ، ساعت‏مچی، دوربین، تلویزیون و حتی اتوموبیل و خلاصه بیشتر وسایل روزمره ما کالاهای مصرفی هستن. حالا فلسفه ساخته شدن واستفاده از این‏ها چیه؟
خیلی راحت میگم که بشر بدون این ادوات و وسایل هم می‏تونه به زندگی‏ش ادامه بده (همون‏طور که قبل از اختراع اون‏ها زندگی می‏کرده) و این‏ها فقط برای ساده‏تر شدن و بعضاً سرگرم کردن آدم مدرن اختراع و ساخته شده. که آدم‏ها کم‏تر به سختی بیفتن و وقت و انرژی بیشتری برای انجام کارهای اصلی‏شون (که هیچ تعریف درستی ازش در دسترس نیست تا به امروز، شاید خواب و س‏ک‏س و این‏ها منظور بوده) داشته باشن.
مقدمه رو کش دادم که به اینجا برسم؛ دیدین این‏هایی رو که با خرید یه ماشین جدید هیچ کدوم از روکش‏های پلاستیکی و برچسب‏های قسمت‏های مختلف رو جدا نمی‏کنن و برده‏وار به ماشینشون عشق می‏ورزن و دریغ از لکه‏ای که روی بدنه اتوموبیل بیفته یا سرعت‏گیری که چرخ‏های ماشین رو لمس کنه. یا حتماً دیدین اون‏هایی رو که گوشی موبایلشونُ تو هفت تا سوراخ و لایه محافظ نگهداری می‏کنن تا یه وقت خال نیفته به روی ماه گوشیشون. این محافظت‏ها در مورد لپ‏تاپ چندین برابر میشه و صاحب وسیله تبدیل میشه به نگهبان و کلکسیونری که از کالایی بس گران‏بها نگهداری می‏کنه.
این رفتارها طبیعتاً تو جهان سوم بیشتر رایجه؛ جایی که قیمت گوشی موبایل برابر حقوق دو ماهه یک کارگر یا کارمند معمولیه. اما هر چند سخت و مصیبت‏بار تهیه کردین وسیله‏ای رو، کافیه چند دقیقه منطقی فکر کنید تا متوجه شید چه ابلهانه‏س این رفتارها. این‏ها ساخته شده بودن که راحت‏تر کنن زندگی‏ها رو، ولی ما ها تبدیل شدیم به صرفاً نگهبان‏هایی از وسایلمون. واقعاً می‏ارزه تحمل این همه مشقت برای نگهداری از چیزهایی که برای نگه‏داشته شدن ساخته نشدن؟ فوقش بتونی از لپ‏تاپت 6 ماه بیشتر استفاده کنی با اون همه نگهداری، اما چه فایده وقتی که از مدل افتاده باشه کامپیوترت و با تمام نو بودن و بی‏عیب بودنش، کار تو رو راه نیندازه. اون پیکان لعنتی که عمری برق انداختیش و نذاشتی یه خال بیفته روش، به چه کاری میاد وقتی که حق تردد نداشته باشه تو خیابون؟
پس بیاین عاقلانه‏تر به این قضیه نیگا کنیم. وسایل مصرفی رو مصرف کنیم، لذتشو ببریم و به موقعش هم ازشون دل بکنیم و بندازیمشون دور.
* خوب، حتماً متوجه تفاوت این حرف‏ها با «تبلیغات به سبک سرمایه‏داری در جهت ترویج مصرف‏گرایی» شدین دیگه؟!

فَلا اُقسِمُ بِالشَّفَق / وَالَّیلِ وَ ما وَسُق / وَالقَمَرِ إذَا اتّسَق / لَتَرکَبُنّ طَبَقاً عَن طَبَقٍ

پس سوگند می‏خورم به شفق / و به شب آنچه گرد آورد / سوگند به ماه چون کامل گردد / که از حالی به حال دیگر درمی‏آیید

*قرآن حکیم – سوره انشقاق